علائم سکته مغزی و حمله قلبی در سالمندان: کی فوراً با ۱۱۵ تماس بگیریم

مسئول محتوا: محمد عنایتی، بنیان‌گذار نیاکر · تاریخ انتشار: ۵ آبان ۱۴۰۵ (2026-10-27)

علائم سکته مغزی و حمله قلبی در سالمندان: عضو خانواده کنار پدر سالمند با اورژانس تماس می‌گیرد

پدرتان سر شام وسط حرف زدن کلمه‌ها را گم می‌کند. یا مادرتان می‌گوید سینه‌اش سنگین است و لابد غذا به او نساخته. در چنین لحظه‌ای، سخت‌ترین کار تصمیم گرفتن است: صبر کنیم ببینیم خوب می‌شود، یا همین حالا کمک بخواهیم؟ این مطلب برای فرزندان و اعضای خانواده‌ای است که با یک سالمند زندگی می‌کنند یا مرتب به او سر می‌زنند. فقط درباره دو وضعیت است که هر دقیقه‌شان مهم است: سکته مغزی و حمله قلبی. هدف این نیست که خودتان تشخیص بدهید؛ هدف این است که نشانه‌ها را بشناسید و بی‌معطلی با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید.

نکته کلیدی

اگر نشانه‌های ناگهانی سکته مغزی یا حمله قلبی را می‌بینید، اول همین حالا با اورژانس ۱۱۵ تماس بگیرید؛ حتی اگر نشانه‌ها بعد از چند دقیقه برطرف شده‌اند. بعد طبق راهنمایی کارشناس اورژانس عمل کنید؛ از جمله درباره رفتن به بیمارستان و هر دارویی.

بخش اول: سکته مغزی

نشانه‌های سکته مغزی: «صورت، دست، گفتار، زمان»

NHS (خدمات ملی سلامت بریتانیا) برای شناختن سکته مغزی این چهار نکته را پیشنهاد می‌کند:

نشانه‌های ناگهانی دیگر

CDC (مرکز کنترل و پیشگیری بیماری‌های آمریکا) این نشانه‌های ناگهانی را هم از علائم سکته مغزی می‌داند:

NHS هم از نشانه‌هایی مثل تاری دید یا از دست دادن بینایی در یک یا هر دو چشم، سختی پیدا کردن کلمه‌ها، گیجی و فراموشی، سرگیجه یا زمین خوردن، سردرد شدید، و حالت تهوع یا استفراغ نام می‌برد.

اگر نشانه‌ها خودبه‌خود برطرف شد

گاهی نشانه‌ها بعد از مدت کوتاهی از بین می‌روند و همه فکر می‌کنند خطر گذشته است. NHS می‌گوید حتی در این حالت باید فوراً کمک پزشکی گرفت، و اگر در ۲۴ ساعت گذشته نشانه‌های سکته مغزی وجود داشته، حتی اگر حالا برطرف شده باشد، باید با اورژانس تماس گرفت. این نشانه‌های گذرا ممکن است «حمله ایسکمیک گذرا» (TIA) باشند؛ به گفته CDC، TIA نشانه یک مشکل جدی است که بدون کمک پزشکی برطرف نمی‌شود. پس حتی در این حالت هم همین حالا با ۱۱۵ تماس بگیرید.

تا رسیدن آمبولانس

ساعت دیواری و گوشی آماده تماس؛ در علائم سکته مغزی فوراً با ۱۱۵ تماس بگیرید و زمان شروع علائم را یادداشت کنید

بخش دوم: حمله قلبی

نشانه‌های حمله قلبی

NHS این نشانه‌ها را برای حمله قلبی فهرست می‌کند:

CDC اضافه می‌کند که در بیشتر حمله‌های قلبی، ناراحتی در وسط یا سمت چپ قفسه سینه بیشتر از چند دقیقه طول می‌کشد، یا می‌رود و دوباره برمی‌گردد.

نشانه‌هایی که ممکن است کمتر آشنا باشند

به گفته CDC، حمله قلبی می‌تواند با احساس ضعف، سبکی سر یا غش، و تنگی نفس هم همراه باشد. CDC همچنین خستگی غیرعادی یا بی‌دلیل و تهوع یا استفراغ را از نشانه‌های دیگر می‌داند و می‌گوید احتمال بروز این نشانه‌های دیگر در زنان بیشتر است. پس اگر مادرتان از خستگی عجیب و حالت تهوع همراه با ناراحتی سینه یا تنگی نفس می‌گوید، آن را فقط به «غذا» یا «خستگی روز» نسبت ندهید.

کی تماس بگیریم

آمبولانس جلوی در خانه و عضو خانواده‌ای که منتظر کادر اورژانس است

NHS می‌گوید اگر درد قفسه سینه حس فشار یا فشرده شدن دارد، اگر درد به دست‌ها، گردن یا فک کشیده می‌شود، یا اگر تنگی نفس شدید دارد، با اورژانس تماس بگیرید. CDC هم می‌گوید اگر در خودتان یا کس دیگری نشانه‌های حمله قلبی را می‌بینید، بی‌درنگ با اورژانس تماس بگیرید.

تا رسیدن آمبولانس

اشتباهات رایج

سوالات متداول

مطمئن نیستم سکته است یا چیز دیگری. باز هم با ۱۱۵ تماس بگیرم؟

بله. NHS می‌گوید اگر فکر می‌کنید کسی سکته مغزی کرده یا دارد می‌کند، با اورژانس تماس بگیرید. تشخیص با کادر درمان است؛ کار شما این است که معطل نکنید.

نشانه‌ها چند دقیقه بود و حالا حالش خوب است. باز هم لازم است؟

برای نشانه‌های سکته مغزی، بله. NHS می‌گوید حتی اگر نشانه‌ها متوقف شده باشد، باید فوراً کمک گرفت، و اگر در ۲۴ ساعت گذشته نشانه‌ها وجود داشته، با اورژانس تماس بگیرید.

بهتر نیست خودمان سریع‌تر با ماشین ببریمش؟

اول با ۱۱۵ تماس بگیرید و طبق راهنمایی کارشناس عمل کنید. برای سکته مغزی، CDC می‌گوید نه خود فرد رانندگی کند و نه کس دیگری او را ببرد، بلکه با اورژانس تماس گرفته شود تا کادر آمبولانس بتوانند درمان را در مسیر شروع کنند. برای حمله قلبی، NHS می‌گوید فرد خودش رانندگی نکند و کارشناس اورژانس می‌گوید چه کار کنید.

مطالب مرتبط

یادداشت ایمنی پزشکی

این مطلب فقط برای شناختن نشانه‌ها و گرفتن کمک فوری است و جایگزین تشخیص یا درمان پزشکی نیست. اگر شک دارید، تماس بگیرید. شماره ۱۱۵ برای ایران است؛ اگر خارج از ایران هستید، با شماره اورژانس محل زندگی‌تان تماس بگیرید.

فهرست منابع

  1. NHS — Stroke: Symptoms. https://www.nhs.uk/conditions/stroke/symptoms/ — بازبینی منبع: ۱۲ سپتامبر ۲۰۲۴ · بررسی: ۵ آبان ۱۴۰۵
  2. CDC — Signs and Symptoms of Stroke. https://www.cdc.gov/stroke/signs-symptoms/index.html — به‌روزرسانی منبع: ۱۹ مه ۲۰۲۶ · بررسی: ۵ آبان ۱۴۰۵
  3. NHS — Heart attack: Symptoms. https://www.nhs.uk/conditions/heart-attack/symptoms/ — بازبینی منبع: ۳۱ مارس ۲۰۲۶ · بررسی: ۵ آبان ۱۴۰۵
  4. CDC — About Heart Attack. https://www.cdc.gov/heart-disease/about/heart-attack.html — به‌روزرسانی منبع: ۲۴ اکتبر ۲۰۲۴ · بررسی: ۵ آبان ۱۴۰۵

تاریخ انتشار: ۵ آبان ۱۴۰۵ (2026-10-27)